دوشنبه؛ 15 خرداد 1402

رئیس موسسه تحقیقات گیاه پزشکی کشور از تولید برنج سالم بدون هرگونه سمپاشی به صورت پایلوت در کشور خبر داد و افزود: این اقدام به منظور رفع نگرانی‌های سمپاشی برنج صورت گرفته است.

به گزارش “ایران اقتصادی“، حسین رنجبر اقدم در اینباره به روزنامه ایران گفت: مهم‌ترین آفات و بیماری‌هایی که در استان‌های تولید کننده برنج مانند استان‌های مازندران و گیلان وجود دارند، بدون مبارزه شیمیایی مدیریت شده‌اند. در این روش که شامل ارقام زودرس و دیررس تولید می‌‌شود، بدون استفاده از سموم، از راهکار‌های بیولوژیک برای مبارزه با آفات استفاده شده است.

وزارت جهاد کشاورزی در رویکرد خود از تولید محصول سالم و دانش بنیان کشاورزی حمایت می‌‌کند و درصدد است تا با پشتیبانی که از روش‌های تولید برنج سال می‌‌کند، در سال‌های آینده کشت برنج به این شیوه در کشور توسعه پیدا کند. در همین راستا عدم سم‌پاشی مزارع برنج یا انجام حداقل سم‌پاشی برنج از برنامه‌هایی است که وزارت جهاد کشاورزی آن را دنبال می‌کند و در صورتی که لزومی برای سم‌پاشی وجود داشته باشد از آفت‌کش‌های زیست پایه یا آفت‌کش‌هایی که حداقل مخاطرات را برای مردم داشته باشد، استفاده خواهد شد.

محمدباقر ابراهیمی؛ رئیس اتحادیه شالیکوبی داران استان مازندران در گفت و گو با روزنامه «ایران» درباره تولید برنج بدون استفاده از سم‌پاشی در کشور گفت: فرایند تولید برنج بدون استفاده از سم‌پاشی سخت و دشوار است، اما اقدامی نیست که انجام آن امکانپذیر نباشد. تولید شالی بدون نیاز به سم‌پاشی نیازمند گذشت مدت زمان مشخصی است و به یکباره نمی‌توان برنج بدون استفاده از سم‌پاشی را به تولید رساند.

وی با اشاره به وجود آفات متعدد در بخش کشاورزی افزود: از دهه 80 تاکنون به شالیزارها، باغات و سایر زمین‌های کشاورزی در حدود 2 هزار و 500 نوع آفت وارد شده است که برای جلوگیری از بروز خسارات گسترده به محصولات کشاورزی باید امحا شوند. اکنون حشرات زیادی به مرکبات، گندم و ذرت آسیب می‌‌زنند و باعث ایجاد خسارت به کشاورزان می‌‌شوند. ابراهیمی اضافه کرد: در سال گذشته برای مقابله بیولوژیک با آفت‌های موجود، کرم و پروانه‌ها را در شالیزارها رها کردند تا کرم‌های ساقه‌خوار را بخورند و امکان تبدیل شدن به پروانه را نداشته و جلوی آسیب به شالیزارهای برنج را بگیرند. در دهه 80 هم این اقدام انجام گرفت و بر باروری بیشتر شالی‌ها تأثیرگذار بود.

وی با بیان اینکه تولید برنج در کشور بیشتر به روش سنتی انجام می‌‌پذیرد، گفت: برنج در کشور به طور سنتی سفید می‌‌شود و لایه به لایه پوست‌های شالی کنده می‌‌شود. به همین علت میزان استفاده از سموم در شالی‌های برنج ایرانی کم است. برای سفید کردن برنج پوسته اول تا سوم آن گرفته شده و باعث کاهش سموم در برنج می‌‌شود.

ابراهیمی تصریح کرد: شلتوک برنج در سایر کشورها به شکل صنعتی ابتدا شسته شده و سپس به صورت بخارپز فرآوری می‌‌شود تا شکسته‌های برنج خارج شود. این فرایند تا حدودی می‌‌تواند به برنج آسیب بزند. زمانی که سموم در سرشاخه‌های برنج باقی بماند در پروسه تولید جذب برنج می‌‌شود.

رئیس اتحادیه شالیکوبی داران استان مازندران با تأکید بر اینکه برنج‌های ایرانی از سلامت کافی برخوردار هستند، گفت: برنج ایرانی به کشورهایی مانند کانادا صادر می‌‌شود و این کشورها قبل از واردات، پروتکل‌های بهداشتی واردات برنج را لحاظ می‌‌کنند و آزمایشات متعدد را برای اطمینان از سالم بودن برنج وارداتی در نظر می‌‌گیرند. طی سال‌های گذشته در آزمایش‌های انجام‌شده از برنج‌های داخلی مشخص شده که سموم آنها خطرزا نبوده است.

ابراهیمی با بیان اینکه هر زمین شالیکاری 2 تا 3 مرحله به طور جداگانه سم‌پاشی می‌‌شود، افزود: در دوره‌ای که آفات و حشرات اقدام به لانه‌گذاری می‌‌کنند، باید سم‌پاشی انجام بگیرد تا آفات امکان رسیدن به سرشاخه برنج را نداشته باشند.

وی تصریح کرد: سموم استفاده شده برای شالیزارها هرگز در سطحی نیست که به بیماری منجر شود و شامل ارقام زودرس و دیررس می‌‌شود. سم‌پاشی قبل از تبدیل شدن شالی به برنج انجام می‌‌گیرد و بعد از این مرحله سم‌پاشی انجام نمی‌شود.

رئیس اتحادیه شالیکوبی داران استان مازندران در پایان سخنانش با اشاره به انواع آفات و حشرات آسیب زننده به شالی‌های برنج گفت: مهم‌ترین آفت شالی برنج کرم‌های ساقه خوار و برگ‌خوار است که اجازه رسیدن مواد مغذی به بالای شالی را نمی‌دهد و باعث خشک شدن آن می‌‌شود در نتیجه شالی به برنج تبدیل نخواهد شد.

تولید برنج ارگانیک، یکی از سخت‌ترین گروه‌های مواد غذایی برای تولید محصول ارگانیک است، زیرا با توجه به مقدار استفاده از سم و کود شیمیایی که برای تولید برنج‌های معمولی استفاده می‌‌شود، تولید برنج ایرانی باکیفیت و خالص را که از آلایندگی به دور باشد با زحمت بیشتری همراه خواهد کرد.

برای کنترل آفات و علف‌ها راهکارهای مختلفی وجود دارد که سم‌پاشی ساده‌ترین و ارزان‌ترین راهکار محسوب می‌‌شود، درحالی که با استفاده از روش‌های بیولوژیک برای کنترل و مدیریت حشرات و آفت‌های موجود، محصولی باکیفیت‌تر و با باروری بیشتر تولید خواهد شد. این رویکرد که در وزارت جهاد کشاورزی در دستور کار قرار گرفته است می‌‌تواند چشم‌انداز تولید برنج سالم و بدون استفاده از سم‌پاشی را محقق کند.